محمد بن جرير الطبري ( مترجم : بلعمي )
635
تاريخ الطبرى ( تاريخنامه طبرى ) ( فارسي )
خبر مصر به روزگار علىّ بن ابى طالب رضى الله عنه عبد الله بن سعد بن ابى سرح به مصر امير بود و محمّد بن ابى بكر و محمّد بن [ ابى ] حذيفه اندر جمله سپاه وى بودند ، و اين هر دو محمّد عثمان را بد گفتندى و مصريان را بر عثمان آغاليدندى . و مصريان به مدينه شدند و محمّد بن ابى بكر با ايشان برفت . و محمّد بن [ ابى ] حذيفه به مصر بايستاد و مردمان را سوى مدينه مىفرستاد . چون خبر آمد كه عثمان را به حصار گرفتند اندر مدينه ، او تعصّب على همى كرد ، و عبد الله بن سعد را از مصر بيرون كرد . و ايدون دانست كه اگر كار به على رسد مصر به دو دهد . [ 272 a ] على مصر را به قيس بن سعد بن عباده داد . و قيس به مصر شد و عهد بر خواند و مردمان او را مطيع شدند و على را بيعت كردند . و گروهى بودند از بنى كنانه به دهى از مصر ، نامش خربتا ، ايشان عثمانيان بودند . كس فرستادند به قيس كه ما ترا فرمانبرداريم به خراج و مؤنتها ، و ليكن ما را بر بيعت لختى زمان ده تا بنگريم كه كار على به چه رسد . قيس ايشان را زمان داد و گفت اگر اندر همه مصر يك ده بيعت نكند چه زيان دارد . پس مردى پسر عمّ قيس ، نامش مسلمة بن مخلَّد از پنهان مردمان را به خون عثمان همىخواند . قيس را خبر شد . كس فرستاد و گفت : تو پسر عمّ منى و بر من فساد همى كنى و مردمان را به خون عثمان همى خوانى نه نيك مىكنى .